Nadciśnienie tętnicze u dzieci

Problemy z utrzymaniem prawidłowego ciśnienia krwi to w naszych czasach zjawisko powszechnie spotykane u osób dorosłych. Mało kto wie, że schorzenie to występuje również u najmłodszych. Nadciśnienie tętnicze u dzieci to poważna choroba, która wymaga odpowiedniej profilaktyki oraz leczenia. Jakie są przyczyny zbyt wysokiego ciśnienia u maluchów? W jaki sposób można skutecznie leczyć nadciśnienie?

Nadciśnienie tętnicze u dzieci: przyczyny

Jeszcze kilkanaście lat temu mało kto pochylał się nad problemem nadciśnienia tętniczego u dzieci. Po pierwsze przypadki zdiagnozowanego nadciśnienia można było policzyć na palcach jednej ręki. Po drugie profilaktyka nadciśnienia nie była prowadzona na szeroką skalę, co bezpośrednio wynikało z braku danych wskazujących na potrzebę stosowania takich działań. Po trzecie obecnie występuje więcej czynników ryzyka rozwoju nadciśnienia tętniczego u dzieci i młodzieży (np. nadwaga, nadmierne spożycie soli). Wśród najczęściej wymienianych przyczyn nadciśnienia tętniczego u dzieci wymienia się m.in. choroby tarczycy, nerek lub układu nerwowego, choroby oskrzeli i płuc, otyłość. Warto podkreślić, że nieleczone nadciśnienie tętnicze u dzieci i młodzieży może mieć poważne konsekwencje zdrowotne (np. choroba niedokrwienna serca, zwiększone ryzyko udaru mózgu).

nadcisnienie u dziecka

Objawy nadciśnienia tętniczego u dzieci

Objawami, które powinny skłonić do rozpoczęcia diagnostyki nadciśnienia, są m.in. bóle i zawroty głowy, kłopoty z zasypianiem, brak apetytu, utrata wagi, nudności i wymioty, nadpobudliwość, nagłe krwawienia z nosa, problemy ze wzrokiem, zaburzenie czynności nerek, szybkie męczenie się organizmu. Ponadto nadciśnienie będące konsekwencją chorób nerek może dawać takie objawy jak: obrzęki twarzy i kończyn, bladość błon śluzowych, wielomocz, zaburzenia oddawania moczu lub nocne moczenie. Trzeba także pamiętać, że schorzenie niekoniecznie musi dawać jakiekolwiek objawy, co znacząco utrudnia wczesną diagnozę.

Profilaktyka nadciśnienia u dzieci

Regularna kontrola ciśnienia (najlepiej każdorazowo podczas wizyty lekarskiej) zalecana jest u dzieci powyżej 3. roku życia, ponadto u dzieci poniżej 3. roku życia z grupy ryzyka, czyli u dzieci chorych (np. choroby nerek, wrodzona wada serca, nowotwory), przyjmujących leki oraz urodzonych przedwcześnie. Profilaktyczne badania można wykonywać nie tylko w gabinecie lekarskim, ale także w domu. Należy jednak pamiętać, że potrzebny w tym celu jest odpowiedni sprzęt! Na rynku jest wiele ciśnieniomierzy o bardzo dobrych parametrach, jednak kluczową kwestią, na którą należy zwrócić uwagę, jest mankiet – rozmiar musi być dostosowany do obwodu dziecięcego ramienia (np. SOHO 120 Pediatric)! Dla uzyskania wiarygodnego wyniku ważne jest prawidłowe założenie mankietu, ponadto pomiar należy wykonywać na prawym ramieniu, gdy dziecko jest w pozycji siedzącej (łokieć powinien znajdować się na poziomie serca). Badania nie należy przeprowadzać po zjedzeniu słodyczy lub wypiciu słodkich napojów, a także bezpośrednio po intensywnym ruchu.

Rozpoznanie nadciśnienia tętniczego u dzieci

Nadciśnienie tętnicze można stwierdzić wyłącznie po przeprowadzeniu przez lekarza minimum 3 pomiarów (w równych odstępach czasu). Otrzymane wartości pomiarów ciśnienia porównuje się z siatkami centylowymi (ostateczne wyniki uzależnione są od takich kryteriów jak wiek, płeć oraz wzrost). Gdy otrzymane wartości ciśnienia tętniczego oscylują między 90-95 centyla, można mówić o wysokim ciśnieniu u dziecka, przy wartościach powyżej 95 centyla mamy do czynienia z nadciśnieniem (wartość ciśnienia tętniczego: 95-99 centyla lub powyżej 99 (maks. 5mmHg) oznacza I stopień nadciśnienia, wartości powyżej 99 centyla (więcej niż 5mmHg) – II stopień nadciśnienia, wartości powyżej 99 centyla (więcej niż 30mmHg) – ciężkie nadciśnienie).

Nadciśnienie tętnicze u dzieci: leczenie

Zdiagnozowanie nadciśnienia tętniczego u dziecka to dopiero pierwszy krok w stronę opanowania sytuacji. Do przeprowadzenia skutecznego leczenia niezbędne jest rozpoznanie przyczyn schorzenia. Pakiet badań diagnostycznych obejmuje zwykle badania krwi (w tym oznaczenie elektrolitów, kreatyniny, kwasu moczowego, mocznika i cholesterolu), badanie moczu, USG nerek i jamy brzusznej, echo serca, EKG, badanie dna oka. Leczenie farmakologiczne polega na stosowaniu leków obniżających ciśnienie oraz leków zwalczających przyczynę nadciśnienia. Dodatkowo jako ważny element terapii zaleca się wprowadzić odpowiednio zbilansowaną dietę oraz regularną aktywność fizyczną.

Choć nadciśnienie tętnicze do niedawna nie było zaliczane do chorób dziecięcych, w ostatnich latach notuje się coraz więcej przypadków tego schorzenia u dzieci i młodzieży. Przyczyny występowania nadciśnienia w tej grupie wiekowej są bardzo zróżnicowane, część przypadków ma charakter pierwotny, część wtórny związany z chorobami współistniejącymi. Wcześnie postawiona diagnoza umożliwia wprowadzenie odpowiedniego leczenia! Równocześnie należy pamiętać, że nadciśnienie diagnozowane u dzieci i młodzieży może utrzymywać się także w wieku dorosłym.

Ewa Krulicka

Redaktor naczelna jestemmama.pl, charakter interdyscyplinarny i niepokorny. Z reguły nie owijam w bawełnę, a w moich tekstach staram się zobrazować i uwypuklić zarówno niepokoje, jak i radości towarzyszące okresowi macierzyństwa.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *