Pleśniawki i afty u dzieci

Rodzice bardzo często obserwują u swoich dzieci różnego rodzaju zmiany w jamie ustnej. Najczęściej są to pleśniawki i afty, i choć często bywają one mylone, to różnią się czynnikami, które je wywołują. Oto, co warto wiedzieć o pleśniawkach i aftach u dziecka oraz o sposobach ich leczenia.

Co to są pleśniawki? Przyczyny i objawy

To kremowobiały nalot (przypominający kożuch) pojawiający się w jamie ustnej dziecka, zwykle na języku, a także na wewnętrznej stronie policzków, dziąsłach i podniebieniu. Pleśniawki ze względu na swój wygląd są często mylone z pozostałościami mleka w buzi, a tym samym bywają nagminnie ignorowane. Najczęściej rozpoznanie pleśniawki następuje w wyniku próby wytarcia nalotu, który zmienia się wówczas w krwawiącą ranę! Pojawienie się białego nalotu w jamie ustnej poprzedza zwykle zmiana w zachowaniu dziecka. Staje się niespokojne i marudne, ze względu na odczuwany dyskomfort i ból może ono odmawiać jedzenia i picia. Przyczyną występowania pleśniawek są drożdżaki z rodzaju Candida. Jak dochodzi do zakażenia? Do infekcji może dojść podczas porodu bądź przez ssanie zainfekowanej piersi. Błędem, który niestety kończy się bolesnymi zmianami w buzi dziecka, jest podawanie maluchowi własnego palca do ssania w celu jego uspokojenia oraz oblizywanie smoczka przez rodzica. Zakażenie może być również efektem niedokładnego sterylizowania butelek i smoczków! Oprócz kwestii higienicznych czynnikami sprzyjającymi powstawaniu pleśniawek jest spadek odporności i antybiotykoterapia.

pleśniawki i afty u dzieci
Afta w jamie ustnej

Pleśniawki u dzieci: leczenie

Tak, pleśniawki trzeba leczyć! Zignorowanie zakażenia może spowodować znaczne rozprzestrzenienie się nalotu. Biały kożuch może pokryć nie tylko jamę ustną, ale i gardło oraz krtań! W przypadku noworodków należy od razu skonsultować się z lekarzem, który odpowiednio poprowadzi leczenie. Wśród leków na receptę najczęściej przepisywane są preparaty zawierające nystatynę lub flukonazol. Leczenie pleśniawek ma charakter miejscowy. Preparaty aplikuje się metodą pędzlowania zmian szpatułką lub nawiniętym na palec gazikiem (nasączonym w leku). Oprócz leków ze wskazania lekarza w aptekach można zaopatrzyć się w preparaty dostępne bez recepty np. Aphtin lub Dentosept A Mini. Podczas leczenia bardzo ważne jest, aby karmiąca mama bacznie obserwowała swoje brodawki, jeśli pojawią się na nich plamki, należy smarować je tymi samymi preparatami, które stosowane są u dziecka. Dodatkowo trzeba bardzo dbać o higienę brodawek – myć je ciepłą wodą każdorazowo przed karmieniem i po jego zakończeniu. Istotnym elementem leczenia, jak również profilaktyki pleśniawek jest przestrzeganie podstawowych zasad higieny (m.in. koniec z oblizywaniem smoczka!). Przede wszystkim jednak konieczna jest dokładna sterylizacja butelek i smoczków, a także gryzaków i grzechotek. Trzeba także pamiętać, że pod żadnym pozorem nie wolno zdrapywać lub ścierać pleśniawek! Może się to przyczynić do powstania bolesnych ran i zwiększenia ryzyka nadkażenia bakteryjnego.

Co to są afty? Przyczyny i objawy

To małe jasne lub białe, bardzo bolesne pęcherzyki otoczone czerwoną obwódką (sygnalizującą stan zapalny). Afty mogą występować pojedynczo lub w skupiskach, najczęściej na wewnętrznej stronie policzka, podniebieniu i języku. Dzieci odczuwają ból i dyskomfort, który może potęgować podwyższona temperatura. W odróżnieniu od pleśniawek nie są wynikiem zakażenia drożdżakami, zwykle odpowiadają za nie wirusy lub bakterie. Ponadto pojawiają się one u nieco starszych dzieci, zwykle w okresie rozszerzania diety lub ząbkowania. Jest jednak podobieństwo między aftami i pleśniawkami, chodzi o czynniki sprzyjające pojawianiu się zmian. Na afty narażone są dzieci w trakcie antybiotykoterapii, podczas infekcji, w okresach osłabionej odporności, do zakażenia dochodzi także w wyniku niewłaściwej higieny, wkładania do buzi różnych przedmiotów oraz drobnych urazów w jamie ustnej. W przypadku aft mówi się także o tym, że mogą one być objawem nietolerancji/alergii pokarmowej lub objawem niedoboru niektórych składników mineralnych i witamin.

Afty u dzieci: leczenie

Zasadniczo afty samoczynnie znikają po około 7 dniach, warto jednak zatroszczyć się o komfort dziecka w tym czasie. Po pierwsze należy zadbać o odpowiednią konsystencję pokarmów – papki, zupy-krem, musy i jogurty. Zaleca się także unikać produktów, które mogłyby dodatkowo podrażniać śluzówkę, czyli pokarmów słonych i kwaśnych. Po drugie trzeba zwiększyć podaż wody oraz zadbać o higienę jamy ustnej. Po trzecie miejscowo na afty można aplikować dostępne bez recepty preparaty. Świetnie sprawdzi się np. Dezaftan, aerozol Tantum Verde. Ewentualnie można zastosować napar z rumianku lub 1% wodny roztwór gencjany. Jako ochronę przed drażniącymi czynnikami zewnętrznymi można stosować preparaty do miejscowego stosowania z kwasem hialuronowym lub poliwinylopirolidonem, które dodatkowo wspierają proces gojenia – żel na ząbkowanie Anaftin Baby. Po czwarte w przypadku, gdy maluch ma gorączkę lub odczuwa silny ból, można podać lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy (dostosowany do wieku dziecka!). W przypadku aft należy pamiętać, że mają one skłonność do nawracania, a co za tym idzie, należy zadbać o właściwą profilaktykę, zwłaszcza o przestrzeganie higieny.

Choć zarówno afty, jak i pleśniawki same w sobie nie są groźne, bardzo ważne jest, aby zadbać o całkowite wyleczenie zakażenia. Jeśli domowe sposoby lub preparaty dostępne bez recepty nie przynoszą efektów, wtedy koniecznie trzeba udać się na wizytę do lekarza.

Liliana Marusiak

Liliana, mama dwójki dzieci, pasjonatka zdrowia, głównie dziecięcego. Od początku związana z naszym blogiem.

Komentarze

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *